Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, Endonezya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Prabowo Subianto ile ekonomi, savunma sanayi, g\u00fcvenlik, k\u00fclt\u00fcr, alt yap\u0131, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel i\u015f birli\u011fi gibi \u00e7e\u015fitli alanlarda 64 maddelik ortak bildiri yay\u0131nlad\u0131.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, Endonezya ziyareti kapsam\u0131nda Devlet Ba\u015fkan\u0131 Prabowo Subianto ile 64 maddelik ortak bildiri imzalad\u0131. Her iki lider, iki \u00fclkenin diplomatik ili\u015fkilerinin 75. y\u0131l\u0131nda “\u0130nsanlar i\u00e7in; Yeni D\u00fcnya i\u00e7in Ortakl\u0131k” temas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde T\u00fcrkiye ve Endonezya aras\u0131ndaki i\u015f birli\u011finin g\u00fc\u00e7lendirilmesi konusunda kararl\u0131 olduklar\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
\u0130ki \u00fclke aras\u0131ndaki diplomatik ili\u015fkilerin kurulu\u015funun 75. y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fcn ikili ili\u015fkilerde bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 oldu\u011fu ve 2050 y\u0131l\u0131ndaki y\u00fcz y\u0131ll\u0131k ortakl\u0131\u011f\u0131n yolunu haz\u0131rlayaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc payla\u015fan liderler, ticaret, savunma sanayii, sa\u011fl\u0131k, enerji, altyap\u0131 ve teknik i\u015f birli\u011fi dahil olmak \u00fczere t\u00fcm \u00f6ncelikli alanlarda ortakl\u0131klar\u0131n geli\u015ftirilmesi konusunda mutab\u0131k kald\u0131. \u0130ki lider ayn\u0131 zamanda e\u011fitim, burs programlar\u0131, dil \u00f6\u011frenimi, k\u00fclt\u00fcrel de\u011fi\u015fim ve turizm yoluyla halklar aras\u0131 ba\u011flar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirme konusunda da mutab\u0131k kald\u0131klar\u0131n\u0131 beyan etti.<\/p>\n
Erdo\u011fan ve Subianto’nun iki \u00fclke aras\u0131ndaki stratejik ortakl\u0131\u011f\u0131n tezah\u00fcr\u00fc olarak, siyasi, ticaret ve yat\u0131r\u0131m, altyap\u0131, savunma ve g\u00fcvenlik, sosyok\u00fclt\u00fcrel ve konsolosluk alanlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ortak \u00e7\u0131karlar\u0131n s\u00f6z konusu oldu\u011fu b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel forumlarda i\u015f birli\u011fi de dahil olmak \u00fczere, \u00f6ncelikli sekt\u00f6rlerde stratejik ortakl\u0131klar\u0131n hedefleri ve uygulanmas\u0131 konusunda rehberlik sa\u011flamak \u00fczere 2022 y\u0131l\u0131nda ilan edilen Birinci Y\u00fcksek D\u00fczeyli Stratejik \u0130\u015fbirli\u011fi Konseyi’ne (Konsey) e\u015f ba\u015fkanl\u0131k etti\u011fi belirtilen bildiride, “Konsey s\u0131ras\u0131nda her iki Cumhurba\u015fkan\u0131, samimi ve dostane bir atmosferde g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde bulunmu\u015flard\u0131r. \u0130kili ili\u015fkilerin yan\u0131 s\u0131ra ortak ilgi alanlar\u0131na giren uluslararas\u0131 ve b\u00f6lgesel meseleler hakk\u0131nda derinlemesine g\u00f6r\u00fc\u015f al\u0131\u015fveri\u015finde bulunmu\u015f ve geni\u015f bir konu yelpazesinde \u00f6nemli ortak anlay\u0131\u015flara varm\u0131\u015flard\u0131r” ifadesi yer ald\u0131.<\/p>\n
Ekonomi, ticaret ve yat\u0131r\u0131m alan\u0131nda i\u015f birli\u011finin geli\u015ftirilmesi<\/p>\n
Geli\u015fen k\u00fcresel ticaret ortam\u0131 ve dengeli ekonomik ili\u015fkilerin sa\u011flanmas\u0131 gereklili\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, her iki taraf, ekonomik ve ticari konularda i\u015f birli\u011fini art\u0131rma konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
\u0130ki liderin, 10 milyar ABD dolar\u0131 hacmindeki ikili ticaret hedefine ula\u015fma kararlar\u0131n\u0131 teyit etti\u011fi bildiride, bu hedefe, ilk a\u015famada 2026 y\u0131l\u0131na kadar iki \u00fclke aras\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 tercihli ticaret anla\u015fmas\u0131, sonraki a\u015famada ise T\u00fcrkiye-Endonezya Kapsaml\u0131 Ekonomik Ortakl\u0131k Anla\u015fmas\u0131’na (CEPA) y\u00f6nelik tercihli ticaret plan\u0131 geli\u015ftirilerek ula\u015f\u0131labilece\u011fi kaydedildi. Her iki lider, daha fazla ticaret ak\u0131\u015f\u0131 ve daha yak\u0131n ekonomik ortakl\u0131\u011f\u0131n kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ortak hedefiyle her iki \u00fclkenin ekonomi ve ticaret yetkilileri aras\u0131ndaki i\u015f birli\u011fi ve g\u00f6r\u00fc\u015f al\u0131\u015fveri\u015finin art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6nemini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan ve Endonezya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Subianto, mevcut Ekonomik ve Teknik \u0130\u015fbirli\u011fi Karma Komisyonu (KEK) mekanizmas\u0131n\u0131n \u00f6nemini kabul ederek, \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn ikili ticaret ve ekonomi g\u00fcndemiyle ilgili ortak i\u015f birli\u011fi mekanizmalar\u0131na daha etkin kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flamak ve iki \u00fclke aras\u0131ndaki ticari ili\u015fkilerin geli\u015ftirilmesini h\u0131zland\u0131rmak amac\u0131yla her iki \u00fclkenin g\u00f6revlendirilmi\u015f Bakanlar\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bu mekanizmay\u0131 kullanma konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
\u0130kili yat\u0131r\u0131m \u00e7abalar\u0131n\u0131n \u00f6nemini vurgulayan ve ikili yat\u0131r\u0131m ili\u015fkilerini geli\u015ftirme karar\u0131 alan liderler, teknik toplant\u0131lar, ziyaretler ve e\u011fitimler yoluyla tar\u0131msal i\u015f birliklerini g\u00fc\u00e7lendirme isteklerini vurgulad\u0131. Liderler ayr\u0131ca, ikili ticaret ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesine ve ekonomik ortakl\u0131klar\u0131n\u0131n tam potansiyelinin hayata ge\u00e7irilmesine katk\u0131da bulunacak olan tar\u0131msal \u00fcr\u00fcnlere ili\u015fkin onay prosed\u00fcrlerinin h\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 konusundaki desteklerini bir kez daha teyit etti.<\/p>\n
Bildiride T\u00fcrkiye’nin Endonezya’n\u0131n kalk\u0131nma planlar\u0131na, \u00f6zellikle de verimli ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir konut \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinin geli\u015ftirilmesinde T\u00fcrk m\u00fcteahhit sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn i\u015f kapasitesini tan\u0131tarak d\u00fc\u015f\u00fck gelirli aileler i\u00e7in y\u0131lda 3 milyon uygun fiyatl\u0131 konut sa\u011flama giri\u015fimine katk\u0131da bulunmaya istekli oldu\u011funu ifade edildi.<\/p>\n
Ticaret ve turizmdeki b\u00fcy\u00fcme potansiyelini kabul ederek, sivil havac\u0131l\u0131k konular\u0131nda daha fazla i\u015f birli\u011finin te\u015fvik edilmesine dikkat \u00e7eken iki lider, \u0130slam \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 ve D-8 \u00fcye devletleri aras\u0131nda Tercihli Ticaret Sistemi’nin (TPS-OIC) tam olarak i\u015fler hale gelmesi y\u00f6n\u00fcndeki kararl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 teyit etti. Ayr\u0131ca, her iki taraf helal end\u00fcstrisi alan\u0131nda teknik i\u015f birli\u011fini geli\u015ftirmeye karar verdi.<\/p>\n
Savunma ve savunma sanayii i\u015f birli\u011fine ili\u015fkin stratejik ortakl\u0131k<\/p>\n
Liderler imzalad\u0131klar\u0131 bildiride, ulusal savunman\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi, savunma sanayiinde stratejik \u00f6zerkli\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve k\u00fcresel bar\u0131\u015f ve istikrara katk\u0131da bulunulmas\u0131nda savunma ve savunma sanayi alan\u0131nda i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmas\u0131n\u0131n stratejik \u00f6nemini vurgulad\u0131. \u0130ki liderin iki \u00fclke aras\u0131ndaki savunma sanayii alan\u0131nda i\u015f birli\u011fini geli\u015ftirmek, her iki \u00fclkenin ulusal savunma ekosistemlerini te\u015fvik etmek ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 fayda sa\u011flayan projeler yoluyla y\u00fcksek teknoloji end\u00fcstrilerinde ikili i\u015f birli\u011fini g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in bir yol haritas\u0131 geli\u015ftirmenin \u00f6nemini ele ald\u0131\u011f\u0131 kaydedilen bildiride liderler, i\u015f birli\u011fini tedarikin \u00f6tesine ta\u015f\u0131ma konusunda mutab\u0131k kald\u0131klar\u0131n\u0131 ve Endonezya’da \u00f6nc\u00fc T\u00fcrk savunma sanayii firmalar\u0131 i\u00e7in ortak giri\u015fim ve temsilcilik ofisleri kurulmas\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131lad\u0131klar\u0131n\u0131 beyan etti.<\/p>\n
\u0130ki Cumhurba\u015fkan\u0131, ayr\u0131ca, Endonezyal\u0131 \u00f6\u011frenci ve subaylar i\u00e7in \u00f6zellikle T\u00fcrk savunma kurumlar\u0131nda siber g\u00fcvenlik, istihbarat ve ter\u00f6rle m\u00fccadele gibi kilit alanlarda e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim konusunda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik f\u0131rsatlar ile insan kaynaklar\u0131 kapasitesinin geli\u015ftirilmesinin de bir \u00f6ncelik olmas\u0131 gerekti\u011fi konusunda mutab\u0131k kalm\u0131\u015flard\u0131r. Her iki lider, 2025 y\u0131l\u0131nda stratejik savunma i\u015f birli\u011finin uygulanmas\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmek ve izlemek \u00fczere D\u0131\u015fi\u015fleri ve Savunma Bakanlar\u0131 aras\u0131nda d\u00fczenli 2+2 toplant\u0131lar yap\u0131lmas\u0131 konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
G\u00fcvenlik alan\u0131nda i\u015f birli\u011fi<\/p>\n
\u0130ki lider, ba\u015fta s\u0131n\u0131r a\u015fan ve organize su\u00e7lar ve ter\u00f6rizm olmak \u00fczere her t\u00fcrl\u00fc su\u00e7la m\u00fccadele ve g\u00fcvenlik tehditlerinin ele al\u0131nmas\u0131nda uluslararas\u0131 i\u015f birli\u011finin geli\u015ftirilmesi hususlar\u0131ndaki ortak kararl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi. Bilgi ve deneyim payla\u015f\u0131m\u0131 yoluyla ulusal, b\u00f6lgesel ve uluslararas\u0131 g\u00fcvenlik risklerinin de\u011ferlendirilmesi amac\u0131yla ilgili istihbarat ve polis te\u015fkilatlar\u0131 aras\u0131nda yak\u0131n temas sa\u011flanmas\u0131 ve i\u015f birli\u011fi kurulmas\u0131 hususunda da mutab\u0131k kalan liderler, bu y\u00f6nde talimat verdiklerini belirtti.<\/p>\n
Enerji g\u00fcvenli\u011fi ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi<\/p>\n
Enerji g\u00fcvenli\u011finin ekonomik kalk\u0131nman\u0131n desteklenmesindeki kritik rol\u00fcn\u00fc kabul eden liderler, ayr\u0131ca gelecek nesiller i\u00e7in daha ye\u015fil, daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir gelecek kurmak \u00fczere temiz enerji teknolojilerinde inovasyonu te\u015fvik etmeye y\u00f6nelik ortak kararl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 ifade ederek her iki \u00fclkede ve \u00f6tesinde enerji ara\u015ft\u0131rma, \u00fcretim ve geli\u015ftirme projelerinde i\u015f birli\u011fine haz\u0131r olduklar\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n
\u0130ki lider, ayr\u0131ca, iki \u00fclkenin kamu iktisadi te\u015febb\u00fcslerini ve \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc Endonezya’da, T\u00fcrkiye’de ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclkelerdeki enerji geli\u015ftirme projelerinde i\u015f birli\u011fi yapmaya te\u015fvik ettiklerini ifade etti.<\/p>\n
Ba\u015fta jeotermal enerji olmak \u00fczere yeni ve yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131 yoluyla s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n ilerletilmesi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin ele al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in i\u015f birli\u011finin \u00f6nemini vurgulayan Erdo\u011fan ve Subianto, ayr\u0131ca temiz enerjiye ge\u00e7i\u015fte kritik hammaddelerin oynayaca\u011f\u0131 hayati role ve bu alanda diyalo\u011fun geli\u015ftirilmesi ihtiyac\u0131na dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
Liderler, ilgili bakanlar\u0131 ve kurumlar\u0131, T\u00fcrkiye’de ve Endonezya’da ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclkelerde yeni ve yenilenebilir enerji aramalar\u0131na yat\u0131r\u0131m yapma konusunda i\u015f birli\u011fini kolayla\u015ft\u0131rmaya te\u015fvik ederek bu y\u00f6nde talimat vereceklerini beyan etti.<\/p>\n
Altyap\u0131 alan\u0131nda i\u015f birli\u011finin te\u015fvik edilmesi<\/p>\n
Halklar\u0131n\u0131n refah\u0131n\u0131 art\u0131rmak amac\u0131yla, Endonezya ve T\u00fcrkiye aras\u0131nda altyap\u0131 alan\u0131nda i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmas\u0131n\u0131n ekonomik b\u00fcy\u00fcme, ba\u011flant\u0131, \u00fcretkenlik ve kalk\u0131nma a\u00e7\u0131s\u0131ndan kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan liderler, T\u00fcrkiye’nin in\u015faat \u015firketlerinin, \u00fc\u00e7 milyon konut projesi ve yeni ba\u015fkent Nusantara’n\u0131n geli\u015ftirilmesi plan\u0131 da dahil olmak \u00fczere Endonezya’n\u0131n ulusal stratejik altyap\u0131 projelerine kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131lad\u0131klar\u0131n\u0131 dile getirdi.<\/p>\n
Her iki lider, altyap\u0131 alan\u0131nda i\u015f birli\u011fi potansiyellerini ve bunlar\u0131n hayata ge\u00e7irilmesinin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek \u00fczere bir Endonezya-T\u00fcrkiye Altyap\u0131 Forumu kurulmas\u0131 konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
Liderler, ilgili bakanl\u0131klara iki \u00fclke aras\u0131nda altyap\u0131 alan\u0131nda i\u015f birli\u011fi yap\u0131lmas\u0131n\u0131n planlanmas\u0131 ve bunun hayata ge\u00e7irilmesini takip etme talimat\u0131 verme konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
\u0130nsana, e\u011fitime, sa\u011fl\u0131\u011fa ve afet y\u00f6netimine y\u00f6nelik yat\u0131r\u0131m<\/p>\n
Liderler imzalad\u0131klar\u0131 bildiride, gelecekte sa\u011flam ikili ili\u015fkilerin temel dire\u011fi olarak halklar aras\u0131 ba\u011flant\u0131n\u0131n \u00f6neminin alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek k\u00fclt\u00fcrel, akademik ve sosyal ba\u011flant\u0131lar, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n ve uzun vadeli i\u015f birli\u011finin geli\u015ftirilmesinde bir mihenk ta\u015f\u0131 g\u00f6revi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulad\u0131. Gelece\u011fin liderleri olacak gen\u00e7leri haz\u0131rlamak i\u00e7in iki \u00fclke burslar, ortak ara\u015ft\u0131rma programlar\u0131 ve \u00fcniversiteler aras\u0131 i\u015f birlikleri de dahil olmak \u00fczere akademik ve e\u011fitim ortakl\u0131klar\u0131n\u0131 geni\u015fletmeye istekli olduklar\u0131n\u0131 belirten liderler, \u00f6zellikle bilim, teknoloji, m\u00fchendislik ve t\u0131p disiplinlerine odaklan\u0131lacaklar\u0131n\u0131 bildirdi. Ayr\u0131ca, i\u015f birli\u011fini g\u00fc\u00e7lendirmek amac\u0131yla kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 gen\u00e7lik merkezi ziyaretleri, inceleme ziyaretleri, gen\u00e7lik ve uzman de\u011fi\u015fim programlar\u0131 d\u00fczenlenece\u011fini teyit etti. Her iki taraf, orta\u00f6\u011fretim alan\u0131nda i\u015f birli\u011fini geli\u015ftirmek amac\u0131yla okul kurulmas\u0131na y\u00f6nelik giri\u015fimleri destekledi\u011fini beyan etti.<\/p>\n
\u0130ki \u00fclkenin bilimsel ekosistemi g\u00fc\u00e7lendirmenin ve gen\u00e7ler aras\u0131nda teknolojiye olan ilgiyi art\u0131rman\u0131n \u00f6nemini kabul etti\u011fi kaydedilen bildiride, bu vizyon do\u011frultusunda Endonezya’n\u0131n T\u00fcrkiye’nin \u00f6nc\u00fc havac\u0131l\u0131k ve teknoloji festivali TEKNOFEST’e 2026’da veya en ge\u00e7 2027’de ev sahipli\u011fi yapma niyetini ifade etti\u011fi belirtil.<\/p>\n
Her iki lider, diren\u00e7li ulusal sa\u011fl\u0131k sistemleri olu\u015fturman\u0131n \u00f6nemini vurgulayarak bunu desteklemek \u00fczere, t\u0131bbi altyap\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi konusunda ve a\u015f\u0131 ve ila\u00e7lar\u0131n ortak \u00fcretimi konular\u0131nda i\u015f birli\u011fi yapmaya karar verdi. Erdo\u011fan ve Subianto, ayr\u0131ca, uluslararas\u0131 toplumun gelecekteki salg\u0131nlara kar\u015f\u0131 haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak \u00fczere k\u00fcresel sa\u011fl\u0131k mimarisinin dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesinin \u00f6nemini g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde vurgulad\u0131.<\/p>\n
Liderler, do\u011fal afetlere e\u011filimli uluslar olarak, afet riskinin azalt\u0131lmas\u0131, haz\u0131rl\u0131k, m\u00fcdahale ve toparlanma konular\u0131nda i\u015f birli\u011fini g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in mutab\u0131k kald\u0131. Her iki taraf\u0131n personelinin kapasitesini art\u0131rmak, en iyi u<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, Endonezya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Prabowo Subianto ile ekonomi, savunma sanayi, g\u00fcvenlik, k\u00fclt\u00fcr,…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-79720","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarim"],"yoast_head":"\n